...

Ayurvedische thee: wat zit erin en waar let je op?

Ayurvedische thee is geen theesoort, maar een cafeïnevrije kruidenmelange die geïnspireerd is op de traditionele geneeskunde uit India, meestal met gember, kaneel, kardemom en kruidnagel. Wat erin zit, verschilt per merk, dus het etiket vertelt je meer dan de naam.

Water100 °C
Zettijd7 tot 10 min
CafeïneMeestal niet

Wat is ayurvedische thee?

Ayurvedische thee is geen theesoort, maar een naam voor kruidenmelanges die geïnspireerd zijn op ayurveda, de traditionele geneeskunde uit India. In ayurveda draait veel om drie lichaamstypen, de dosha’s: vata, pitta en kapha. Merken stemmen hun melanges daar vaak op af en noemen ze dan bijvoorbeeld vata-thee of kapha-thee. Het woord ayurvedisch op een verpakking zegt dus iets over de inspiratie, niet over een vaste samenstelling of een keurmerk.

Meestal is ayurvedische thee een cafeïnevrije kruidenthee zonder theeblad. Sommige melanges bevatten wel zwarte of groene thee, en dan zit er ook cafeïne in.

Welke kruiden zitten erin?

Ayurvedische thee kom je in drie vormen het vaakst tegen:

  • Dosha-thee. Melanges voor vata, pitta of kapha, met per merk andere kruiden.
  • Specerijenmelange. Gember, kaneel, kardemom, kruidnagel en zwarte peper, zoals in chai, maar vaak zonder zwarte thee.
  • KKV-thee. Een eenvoudige mix van komijn, koriander en venkel.

Deze kruiden zie je het meest op het etiket, met per kruid wat je moet weten. Over kardemomthee en tulsithee is zelf weinig bekend bij zwangerschap, en voor ashwagandha thee geldt een officieel advies om het niet te gebruiken.

KruidWaar je op let
GemberAls geneesmiddel liever niet tijdens zwangerschap en borstvoeding; gember in eten valt daar niet onder.
KaneelNiet drinken als je zwanger bent of borstvoeding geeft.
KardemomOver zwangerschap is te weinig bekend.
KruidnagelGeen aparte regel gevonden; de vaste regel over medicijnen geldt.
Venkel en anijsNiet bij zwangerschap of borstvoeding, en niet voor kinderen tot 1 jaar.
ZoethoutNiet lang achter elkaar veel; met een hoge bloeddruk hooguit 1 tot 2 kopjes per dag.
Komijn en korianderOver zwangerschap en kinderen is te weinig bekend.
TulsiOver zwangerschap en kinderen is te weinig bekend.
AshwagandhaHet RIVM raadt producten met ashwagandha af, ook thee.
Wat erin zit, verschilt per merk. Controleer daarom altijd de ingrediënten van het merk op het etiket.

Hoe smaakt en zet je ayurvedische thee?

Een specerijenmelange ruikt warm naar kaneel en kruidnagel en smaakt pittig door de gember en zwarte peper. Melanges met zoethout of venkel zijn zoeter en een beetje dropachtig. Wij kiezen het liefst een melange waarvan op het etiket precies staat wat erin zit, en drinken hem om de warme smaak, niet als middel.

Onze tip: zet ayurvedische thee met water van 100 °C en laat hem afgedekt 7 tot 10 minuten trekken, of volg wat er op de verpakking staat. Zelf mengen kan ook: KKV-thee maak je met drie zaden die je in de supermarkt of toko vindt.

Wat zegt onderzoek over ayurvedische thee?

Naar ayurvedische thee als geheel is weinig onderzoek gedaan. In één klein Indiaas onderzoek dronken eerst 32 en daarna 110 gezonde 55-plussers gewone zwarte thee of thee met onder meer ashwagandha, zoethout, gember, tulsi en kardemom. Bij de kruidenthee zagen de onderzoekers een verschil in één bloedwaarde van het afweersysteem, maar ze keken niet of mensen minder vaak ziek werden. Beloftes dat een melange je dosha’s in balans brengt of je afweer versterkt, zijn daarmee niet onderbouwd.

Wie kan ayurvedische thee beter laten staan?

Omdat elk merk iets anders mengt, begint het bij het etiket. Let vooral op deze kruiden:

  • Kaneel, venkel of anijs. Het Voedingscentrum zegt: af en toe een kopje thee met venkel, anijs of kaneel kan geen kwaad. Ben je zwanger of geef je borstvoeding, drink het dan niet. Geef het niet aan kinderen tot 1 jaar.
  • Zoethout. Drink niet lange tijd achter elkaar veel thee met zoethout. Heb je (aanleg voor) een hoge bloeddruk of houd je vocht vast, neem dan niet meer dan 1 tot 2 kopjes (van 125 ml) per dag. Ben je zwanger, neem dan niet meer dan 1 tot 2 kopjes zoethoutthee per dag, en helemaal geen als je een hoge bloeddruk hebt.
  • Ashwagandha. Het RIVM raadt sinds maart 2024 af om producten met ashwagandha te gebruiken, ook thee, vooral tijdens de zwangerschap.
  • Zwarte of groene thee. Zit er theeblad in, dan bevat de melange cafeïne: een kop (200 ml) zwarte thee ongeveer 45 mg.
  • Medicijnen. Gebruik je medicijnen, vraag dan je apotheker of je deze kruiden erbij kunt nemen.

Twijfel je, of gebruik je medicijnen? Vraag het je huisarts of apotheker. Ben je zwanger: je verloskundige.

Veelgestelde vragen

Zit er cafeïne in ayurvedische thee?

Meestal niet, want de meeste ayurvedische melanges zijn kruidenthee zonder theeblad. Staat er zwarte of groene thee op het etiket, dan zit er wel cafeïne in: ongeveer 45 mg in een kop (200 ml) zwarte thee.

Wat betekenen vata, pitta en kapha op de verpakking?

Dat zijn de namen van de drie dosha's, de lichaamstypen uit ayurveda. Merken stemmen hun melange daarop af, maar dat een thee bij een dosha past of iets in balans brengt, is niet aangetoond.

Kun je ayurvedische thee drinken als je zwanger bent?

Dat hangt af van de kruiden. Thee met kaneel, venkel of anijs drink je beter niet als je zwanger bent of borstvoeding geeft, en ashwagandha raadt het RIVM af. Twijfel je, vraag het dan je verloskundige.

Is ayurvedische thee hetzelfde als chai?

Niet helemaal. Chai is zwarte thee met specerijen en bevat dus cafeïne. Een ayurvedische specerijenmelange lijkt qua smaak op chai, maar is vaak een kruidenthee zonder theeblad.

Verder lezen