Wat is ayurvedische thee?
Ayurvedische thee is geen theesoort, maar een naam voor kruidenmelanges die geïnspireerd zijn op ayurveda, de traditionele geneeskunde uit India. In ayurveda draait veel om drie lichaamstypen, de dosha’s: vata, pitta en kapha. Merken stemmen hun melanges daar vaak op af en noemen ze dan bijvoorbeeld vata-thee of kapha-thee. Het woord ayurvedisch op een verpakking zegt dus iets over de inspiratie, niet over een vaste samenstelling of een keurmerk.
Meestal is ayurvedische thee een cafeïnevrije kruidenthee zonder theeblad. Sommige melanges bevatten wel zwarte of groene thee, en dan zit er ook cafeïne in.
Welke kruiden zitten erin?
Ayurvedische thee kom je in drie vormen het vaakst tegen:
- Dosha-thee. Melanges voor vata, pitta of kapha, met per merk andere kruiden.
- Specerijenmelange. Gember, kaneel, kardemom, kruidnagel en zwarte peper, zoals in chai, maar vaak zonder zwarte thee.
- KKV-thee. Een eenvoudige mix van komijn, koriander en venkel.
Deze kruiden zie je het meest op het etiket, met per kruid wat je moet weten. Over kardemomthee en tulsithee is zelf weinig bekend bij zwangerschap, en voor ashwagandha thee geldt een officieel advies om het niet te gebruiken.
| Kruid | Waar je op let |
|---|---|
| Gember | Als geneesmiddel liever niet tijdens zwangerschap en borstvoeding; gember in eten valt daar niet onder. |
| Kaneel | Niet drinken als je zwanger bent of borstvoeding geeft. |
| Kardemom | Over zwangerschap is te weinig bekend. |
| Kruidnagel | Geen aparte regel gevonden; de vaste regel over medicijnen geldt. |
| Venkel en anijs | Niet bij zwangerschap of borstvoeding, en niet voor kinderen tot 1 jaar. |
| Zoethout | Niet lang achter elkaar veel; met een hoge bloeddruk hooguit 1 tot 2 kopjes per dag. |
| Komijn en koriander | Over zwangerschap en kinderen is te weinig bekend. |
| Tulsi | Over zwangerschap en kinderen is te weinig bekend. |
| Ashwagandha | Het RIVM raadt producten met ashwagandha af, ook thee. |
Hoe smaakt en zet je ayurvedische thee?
Een specerijenmelange ruikt warm naar kaneel en kruidnagel en smaakt pittig door de gember en zwarte peper. Melanges met zoethout of venkel zijn zoeter en een beetje dropachtig. Wij kiezen het liefst een melange waarvan op het etiket precies staat wat erin zit, en drinken hem om de warme smaak, niet als middel.
Onze tip: zet ayurvedische thee met water van 100 °C en laat hem afgedekt 7 tot 10 minuten trekken, of volg wat er op de verpakking staat. Zelf mengen kan ook: KKV-thee maak je met drie zaden die je in de supermarkt of toko vindt.
Wat zegt onderzoek over ayurvedische thee?
Naar ayurvedische thee als geheel is weinig onderzoek gedaan. In één klein Indiaas onderzoek dronken eerst 32 en daarna 110 gezonde 55-plussers gewone zwarte thee of thee met onder meer ashwagandha, zoethout, gember, tulsi en kardemom. Bij de kruidenthee zagen de onderzoekers een verschil in één bloedwaarde van het afweersysteem, maar ze keken niet of mensen minder vaak ziek werden. Beloftes dat een melange je dosha’s in balans brengt of je afweer versterkt, zijn daarmee niet onderbouwd.
Wie kan ayurvedische thee beter laten staan?
Omdat elk merk iets anders mengt, begint het bij het etiket. Let vooral op deze kruiden:
- Kaneel, venkel of anijs. Het Voedingscentrum zegt: af en toe een kopje thee met venkel, anijs of kaneel kan geen kwaad. Ben je zwanger of geef je borstvoeding, drink het dan niet. Geef het niet aan kinderen tot 1 jaar.
- Zoethout. Drink niet lange tijd achter elkaar veel thee met zoethout. Heb je (aanleg voor) een hoge bloeddruk of houd je vocht vast, neem dan niet meer dan 1 tot 2 kopjes (van 125 ml) per dag. Ben je zwanger, neem dan niet meer dan 1 tot 2 kopjes zoethoutthee per dag, en helemaal geen als je een hoge bloeddruk hebt.
- Ashwagandha. Het RIVM raadt sinds maart 2024 af om producten met ashwagandha te gebruiken, ook thee, vooral tijdens de zwangerschap.
- Zwarte of groene thee. Zit er theeblad in, dan bevat de melange cafeïne: een kop (200 ml) zwarte thee ongeveer 45 mg.
- Medicijnen. Gebruik je medicijnen, vraag dan je apotheker of je deze kruiden erbij kunt nemen.
Twijfel je, of gebruik je medicijnen? Vraag het je huisarts of apotheker. Ben je zwanger: je verloskundige.




