...

Theeproeverij: zo proef je thee als een theesommelier

Een thee proeverij houd je door een paar theeën naast elkaar te zetten, telkens op dezelfde manier, en ze te bekijken, ruiken en proeven. Zo merk je het verschil tussen de bladeren, en niet tussen hoe je ze zette.

Een rij kopjes naast elkaar, de geur van verschillende bladeren en het gesprek dat vanzelf ontstaat over wat je proeft: een theeproeverij is een van de leukste manieren om thee beter te leren kennen, alleen of samen.

Wat is een thee proeverij?

Een thee proeverij is een moment waarop je meerdere theeën bewust naast elkaar proeft om de verschillen te leren kennen. Bij een theehuis duurt dat vaak anderhalf tot tweeënhalf uur en proef je vier tot zes theeën, soms met hapjes erbij. Je kunt het ook thuis doen, met een paar soorten uit je eigen kast. Proeven hoort al eeuwen bij de theecultuur, van de Chinese theehandel tot de theeceremonie in Japan.

Hoe zetten professionele proevers thee?

Professionele proevers zetten elke thee op precies dezelfde manier, zodat alleen het blad verschilt. Daarvoor bestaat een vaste testmethode, ISO 3103: 2 gram thee op 100 ml kokend water, 6 minuten trekken, in een witte porseleinen pot en kom. Voor een kop van 200 ml is dat 4 gram thee. De methode is gemaakt voor zwarte thee en is bewust sterk en lang, zodat ook kleine verschillen en fouten opvallen.

Om te drinken zet je thee juist per soort. Groene en witte thee worden bitter van kokend water en 6 minuten trekken, dus die zet je koeler en korter. Bij gewoon thee zetten draait het om een lekkere kop, niet om fouten vinden.

Thuis proef je het makkelijkst per reeks: zet theeën van dezelfde soort op dezelfde manier. Vergelijk je verschillende soorten, zoals witte, groene en zwarte thee, zet ze dan elk op hun eigen manier, maar wel met dezelfde hoeveelheid blad per kop.

Hoe proef je thee?

Thee proef je in vier stappen: het droge blad, het natte blad, de geur en de smaak. Zo doen proevers dat:

  • Droog blad. Kijk naar kleur, vorm en grootte. Verse thee voelt veerkrachtig en verkruimelt minder als je er zachtjes in knijpt.
  • Nat blad. Bekijk na het zetten de uitgetrokken blaadjes: hun kleur en hoe gelijk ze zijn. Proevers gebruiken woorden als helder, koperkleurig of dof.
  • Geur. Ruik aan de kop en aan het natte blad, met korte snuifjes.
  • Smaak. Neem een lepel thee en slurp hem hard naar binnen, zodat de thee en lucht over je hele tong gaan. Let op zoet, zuur, bitter en hoe vol de thee in je mond voelt.

Schrijf bij elke thee een paar woorden op. Voor de geur kun je denken aan bloemig, grassig, fruitig, nootachtig, rokerig of aards. Voor de smaak aan fris, rond, wrang, zacht of vol.

Hoe houd je thuis een theeproeverij?

Thuis een theeproeverij houden lukt met drie tot vijf theeën, een weegschaaltje, een timer en voor iedere thee een eigen kopje. Zet alles even sterk en even lang, en proef van licht naar stevig: eerst witte en groene thee, dan oolong, dan zwarte thee. Losse thee werkt beter dan zakjes, omdat je het blad dan ook goed kunt zien.

Drie proefreeksen om mee te beginnen:

  • Van wit tot zwart: witte, groene, oolong en zwarte thee naast elkaar. Zo leer je wat oxidatie doet met kleur en smaak.
  • Eén soort, verschillende landen: zwarte thee uit India, Sri Lanka, China en Kenia. Zo leer je hoe herkomst de smaak verandert.
  • Met en zonder melk: twee stevige zwarte theeën, elk puur en met melk. Zo leer je welke thee melk aankan.

Wij raden aan om met drie theeën te beginnen en alles even lang te laten trekken: dan proef je pas echt het verschil tussen de bladeren.

Hoeveel cafeïne krijg je binnen bij een proeverij?

Bij een proeverij krijg je snel meer cafeïne binnen dan je denkt. Een kop zwarte thee van 200 ml bevat ongeveer 45 mg cafeïne, groene thee ongeveer 30 mg, en proefzetten maakt de thee sterker. Volgens de Europese voedselautoriteit EFSA drink je als gezonde volwassene beter niet meer dan 200 mg cafeïne vlak na elkaar. Dat zijn ongeveer 4 koppen zwarte thee van gewone sterkte. Neem daarom kleine slokjes, spuug uit zoals proevers doen, of kies ook een paar theeën zonder cafeïne.

Wat doet een theesommelier bij een proeverij?

Een theesommelier leidt een proeverij, kiest de theeën en vertelt over herkomst, bewerking en zetten. Bij een betaalde proeverij in een theehuis krijg je daarbij vaak hapjes die bij de thee passen. Theeproevers in de handel proeven op een dag soms honderden monsters, en kopen zo de thee in voor merken en winkels.

Veelgestelde vragen

Hoeveel thee gebruik je bij een proeverij?

Neem voor elke thee dezelfde hoeveelheid blad, ongeveer een afgestreken theelepel per kop, en zet elke soort op zijn eigen manier. Professionele proevers gebruiken voor zwarte thee de testmethode ISO 3103: 4 gram op 200 ml kokend water en 6 minuten trekken.

Waarom slurpen theeproevers?

Door hard te slurpen gaan thee en lucht tegelijk over je hele tong. Zo proef je zoet, zuur en bitter beter en ruik je de geur via je neus mee.

Hoeveel theeën proef je bij een proeverij?

Begin met drie tot vijf theeën. Bij een theehuis zijn het er vaak vier tot zes. Meer dan dat maakt het lastig om de verschillen nog te onthouden.

Kun je thuis een theeproeverij houden?

Ja. Je hebt een paar losse theeën, een weegschaaltje, een timer en voor iedere thee een kopje nodig. Zet alles even sterk en proef van licht naar stevig.

Verder lezen